تحلیل وضعیت و جایگاه روابط‌عمومی در ایران

به گزارش پی آر؛ تحلیلگران خاطرنشان می‌کنند که روابط‌عمومی در جایگاه یک پدیده اجتماعی باید حافظ اتحاد و اعتماد عمومی باشد و مجهز به فنون حرفه‌ای برای حل تعارضات و بحران‌ها در جامعه هدف شود. این بدان معناست که فلسفه وجودی روابط‌عمومی را باید «مدیریت ارتباط با ذی‌نفعان و مخاطبان در راستای اهداف سازمان، با بهره‌گیری از ابزارها و روش‌های هدفمند» تعریف کرد. تحقق چنین نقشی ایجاب می‌کند که روابط‌عمومی‌ها از حالت واکنشی صرف خارج شده و با توانمندسازی تخصصی و دانشی خود، به صورت کنش‌گرایانه در مسیر اهداف سازمانی حرکت کنند.

از جمله توصیه‌ها در این زمینه، افزایش آگاهی مدیران روابط‌عمومی از سیاست‌ها و مأموریت‌های حاکمیتی، مهارت در تجزیه‌وتحلیل داده‌ها، تسلط بر مدیریت جریان‌های خبری و بهره‌گیری از ارتباطات دوسویه به جای یکسویه است.

موفقیت روابط‌عمومی در گرو شناخت دقیق مخاطبان و ذی‌نفعان، درک دغدغه‌ها و مطالبات آنان، جلب اعتماد، پاسخ‌گویی شفاف و حفظ ارتباط مستمر با افکار عمومی عنوان شده است.

از منظر نقاط قوت، روابط‌عمومی‌های ایران به تدریج در حال پذیرش رویکردهای نوین ارتباطی هستند. عصر اطلاعات و شبکه‌های اجتماعی، همان‌طور که پیام‌های مسئولان نیز منعکس می‌کند، روابط‌عمومی را به سمت بهره‌گیری بیشتر از رسانه‌های دیجیتال، تحلیل داده‌ها و روایت‌سازی خلاق سوق داده است.

در سال ۱۴۰۴، بسیاری از سازمان‌ها درک کرده‌اند که موفقیت و دوام آنها در گرو عملکرد روابط‌عمومی‌شان است. سرعت انتشار اخبار و ظهور پلتفرم‌های جدید، انتظارات عمومی را از سازمان‌ها افزایش داده و روابط‌عمومی‌ها ناگزیرند برای حفظ تصویر مثبت سازمان و مدیریت شهرت در شرایط بحرانی، چابک‌تر و استراتژیک‌تر عمل کنند.

به گفته کارشناسان، یک روابط‌عمومی مؤثر در دنیای امروز می‌تواند با اعتمادسازی از طریق اطلاع‌رسانی شفاف، مدیریت بحران‌های رسانه‌ای، تقویت برند با تولید محتوای جذاب، جذب استعدادها با نمایش چهره مثبت سازمان و حتی کمک به رونق کسب‌وکار از طریق ارتباط با مشتریان، نقشی کلیدی در پیشبرد اهداف سازمان ایفا کند اما در کنار این نقاط قوت، چالش‌ها و کاستی‌های مهمی نیز پیش‌روی حرفه روابط‌عمومی در ایران قرار دارد. یکی از چالش‌های اساسی، مقابله با اطلاعات نادرست، شایعات و بدبینی‌های اجتماعی است.

فضای رسانه‌ای کنونی، با حجم انبوهی از داده‌ها و بعضاً جریان‌های خبری نادرست، کار روابط‌عمومی‌ها را برای اقناع افکار عمومی دشوار کرده است. همان‌طور که در پیام‌های رسمی نیز اشاره شد، تمیز دادن «سخن نیکوتر» و حقیقت از میان انبوه صداهای موجود، وظیفه خطیری است که بر عهده روابط‌عمومی‌ها قرار گرفته است.

چالش دیگر، غلبه نگاه سنتی و سیاسی به روابط‌عمومی در برخی سازمان‌هاست؛ نگاهی که موجب می‌شود این واحد صرفاً به عنوان ابزاری تبلیغاتی یا تشریفاتی تلقی شود، نه یک بخش راهبردی و مؤثر در مدیریت سازمان. تداوم رویکرد سیاسی به روابط‌عمومی را می‌توان پاشنه‌آشیل این حوزه دانست. تغییر نگرش مدیران ارشد و پذیرش نقش راهبردی روابط‌عمومی برای ارتقای جایگاه و اثربخشی این بخش ضروری است.

بسیاری از سازمان‌ها در حال انتقال بخش قابل توجهی از بودجه تبلیغاتی خود به حوزه دیجیتال و بازاریابی محتوایی هستند و همکاری روابط‌عمومی با اینفلوئنسرها و فعالان فضای مجازی برای رساندن پیام‌ها به مخاطبان هدف، به یک رویه رایج بدل شده است. البته شرایط اقتصادی کشور نیز بی‌تأثیر نیست؛ فشار بودجه‌ای باعث شده است برخی سازمان‌ها به دنبال کاهش هزینه‌ها و افزایش بهره‌وری روابط‌عمومی باشند که این می‌تواند با ادغام نقش‌ها یا استفاده از فناوری‌های خودکار همراه شود.

در مجموع، آینده روابط‌عمومی در کشور بسته به میزان انطباق با فناوری‌های نوین و نیازهای جدید مخاطبان رقم خواهد خورد. آن دسته از روابط‌عمومی‌ها و رسانه‌ها که بتوانند خود را با این تغییرات سریع وفق دهند، در فضای رقابتی باقی خواهند ماند و سایرین ممکن است از صحنه کنار بروند.